(Leestijd: 3 - 5 minuten)

Themaredactie: Eric Luijten & Francisca Folkertsma

Luijten EricTHEMACLUSTER - TEN GELEIDE | Eric Luijten
Kleur bekennen
Over de publieke rol van de theologie

De aanleiding voor dit nummer over de publieke rol van de theologie is een interview door Tom Lormans met Erik Borgman in Handelingen 2020/2, waarin de laatste zich de vraag stelt in welke mate de theologie zich moet aanpassen aan wat in een seculiere samenleving in de publieke ruimte gezegd kan worden.

U kunt de het hele inleidende artikel lezen door te klikken op Inleiding.

 

TIPS BIJ HET THEMA
In het papieren nummer staan tips bij het thema.

 

THEMACLUSTER | Erik Borgman
Pleidooi voor een theologische visie op geestelijke verzorging

De opleidingen tot geestelijk verzorger hebben de oren te veel laten hangen naar wat ze dachten dat de samenleving van hen vroeg, stelde Erik Borgman in een interview in Handelingen 2020/2. In dit artikel werkt hij dit uit en hij benadrukt dat in de geestelijke verzorging naar de mens moet worden gekeken als iemand met een ziel, en niet als een consument met behoeften.

 

THEMACLUSTER | Hans Schilderman
Theologie of religiewetenschap, een vals dilemma

Waar Erik Borgman in het voorgaande artikel pleit voor theologie, kiest Hans Schilderman in dit artikel nadrukkelijk voor de religiewetenschappen. Daarmee wordt het debat op scherp gezet.

 

THEMACLUSTER | Guido Schürmann
Geestelijke verzorging aan huis

Menig gesprek begint met de vraag van de cliënt ‘waar de geestelijk verzorger van is’. De levensbeschouwelijke kleur van de geestelijk verzorger doet er, met andere woorden, toe. Guido Schürmann beschrijft als coördinator van de Geestelijke Verzorging Thuis de achtergrond, organisatie en inhoud van dit nieuwe werkterrein.

 

THEMACLUSTER | Jan Marten Praamsma
Theologische kritiek van de geleefde religie
Praktische theologie in het hbo

De laatste decennia laten een enorme pluralisering zien op het religieus en geestelijk erf. Die ontwikkeling heeft een einde gemaakt aan de min of meer vanzelfsprekende aansluiting van de theoloog in zijn rol als geestelijk verzorger, godsdienstleraar, kerkelijk werker of anderszins op de beleving en ervaring van de mensen waarmee hij of zij werkt. Deze bijdrage onderzoekt hoe dit spanningsveld wordt gethematiseerd in het praktisch-theologisch discours, in het bijzonder binnen de lectoraten die zijn verbonden aan opleidingen hbo-theologie. Daarin zal blijken dat het écht serieus nemen van veelkleurigheid en pluraliteit slechts mogelijk is door zich ook als een kritisch tegenover daarvan op te stellen. Thuis zijn in een eigen theologische traditie is daarbij in de meeste gevallen onontbeerlijk.

 

THEMACLUSTER | Gaby Jacobs
Humanistisch geestelijk verzorgers en dialogische professionaliteit

Erik Borgman betoogt dat het eigene van geestelijke verzorging verloren gaat nu de geestelijke verzorging steeds meer een seculiere professie is geworden. Hij pleit voor een versterking van de theologische basis onder de geestelijke verzorging, om de publieke rol goed te kunnen vervullen. In deze bijdrage gaat Gaby Jacobs in op het wedervaren van de humanistisch geestelijke verzorging, tot voor kort nog humanistisch raadswerk geheten.

 

INTERVIEW | Juliëtte van Deursen-Vreeburg
‘Theologen, laat zien wat je kunt’
Interview met hoogleraar Wim van de Donk

Prof.dr. Wim van de Donk, hoogleraar Bestuurskunde, is sinds 1 oktober 2020 rector magnificus van de Tilburg University. Juliëtte van Deursen-Vreeburg interviewde hem op 20 september 2021 via Teams over zijn visie op de waarde van de (wetenschappelijke) theologiebeoefening voor de Tilburg University, mede in relatie tot de katholieke identiteit van de universiteit.

 

IN BEELD | René Rosmolen
Door de ogen van Jan Mankes

Beeldmeditatie bij een foto van Jan Mankes.
Lees en bekijk de beeldmeditatie

 

DE SCRIPTIE | Mark Joosse
De spanning bovenuit

Mark Joosse deed voor zijn master Identiteit, Ethiek en Samenleving ‘Een theologisch empirisch ethisch onderzoek naar besluitvorming bij ethische dilemma’s op de werkvloer’. Hoe verhoudt besluitvorming bij ethische dilemma’s op de werkvloer zich tot transcendentie?

 

DE SCRIPTIE | Sandra Pos
De theodicee- vraag in de praktijk
Een antwoord op het lijden

Voor de hbo-theoloog is de praktijk de inspiratiebron voor de theologie. De theologische vragen die door de praktijk worden opgeroepen leiden tot theologisch onderzoek en verdieping. Hiermee keer je terug naar de praktijk. De plek waar je werkt, is zo de ruimte waar de theologie tot leven komt.

 

TRENDBERICHT | Erica Meijers
Trendbericht Diaconaat 2018-2021

Vanuit de discipline Diaconaat is het laatste Trendbericht in 2018 verschenen. Dat ging over de periode tot 2017. Omdat een bericht als dit meerdere jaren beslaat beperkt het zich noodgedwongen tot enkele grote lijnen en belangrijke publicaties sinds 2018. Ik richt me daarbij in het bijzonder op ontwikkelingen in Nederland.

 

DUBBELINTERVIEW | Franciska Folkertsma en Tom Lormans
Een nieuwe horizon voor Handelingen

Handelingen – tijdschrift voor praktische theologie en religiewetenschap gaat het bereik vergroten. Een verandering die gepaard gaat met achteromkijken én een vooruitblik! Hans Schilderman, tien jaar hoofdredacteur van Handelingen en hoogleraar Empirische en praktische religiewetenschap aan de Radboud Universiteit, en Ciska Stark, ruim tien jaar redactielid van Handelingen en universitair hoofddocent Praktische theologie aan de Protestantse Theologische Universiteit, in gesprek over tijdschrift en context.